Curium-LUMC Leiden — Genderzorg voor Kinderen en Jongeren

Curium-LUMC Leiden — Genderzorg voor Kinderen en Jongeren

Curium-LUMC, het academisch centrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie van het Leids Universitair Medisch Centrum, biedt diagnostiek en begeleiding aan kinderen en adolescenten met vragen rond genderidentiteit. Samen met het VUmc (Amsterdam UMC) was het LUMC in 2019 een van de twee centra die kinderen en jongeren met genderdysforie een volledig behandeltraject boden (bron).

Doelgroep en aanpak

De doelgroep bestaat uit kinderen vanaf basisschoolleeftijd en adolescenten tot achttien jaar. Curium voert een psychiatrische diagnostiek uit waarbij ook autisme, trauma, depressie, eetstoornissen en angst worden onderzocht. In de praktijk blijkt comorbiditeit bij deze groep zeer hoog: meerdere internationale onderzoeken (waaronder Becerra-Culqui, 2018 en Kaltiala-Heino, 2015) rapporteren autisme-prevalenties tot meerdere malen hoger dan in de algemene jeugdbevolking.

Verwijzing en doorstroom

Na de diagnostische fase kunnen jongeren met aanhoudend genderonbehagen vanaf ongeveer 12 jaar in aanmerking komen voor puberteitsremmers, vanaf ongeveer 16 jaar voor cross-sekse hormonen (bron). De Cass Review (2024) wees erop dat puberteitsremming bij minderjarigen onvoldoende bewijs heeft als zogenoemde reflectieperiode: in vrijwel alle gevallen volgt cross-sex hormoonbehandeling. Daarmee zijn puberteitsremmers in praktijk de eerste stap van een onomkeerbaar traject, niet een neutrale pauze.

Internationale heroverweging

Finland (COHERE 2020), Zweden (SBU 2022, Karolinska 2021), Engeland (NHS na Cass 2024) zijn terughoudender geworden met puberteitsremming en cross-sex hormonen voor minderjarigen; in Noorwegen adviseerde Ukom in 2023 voorzichtigheid. Curium volgt vooralsnog de Nederlandse koers, ondanks deze internationale heroverweging.

Familie en oudergezag

Curium betrekt ouders in het traject. Volgens critici krijgen zorgen van ouders, bijvoorbeeld over plotseling ontstane genderverwarring (Littman 2018) of sociale invloeden, in de genderzorg te weinig gewicht.

Bronnen

  1. Cass, H. (2024). Final Report. cass.independent-review.uk
  2. Littman, L. (2018). Rapid-onset gender dysphoria in adolescents. PLOS ONE.
  3. Kaltiala-Heino, R. (2015). Two years of gender identity service for minors. Child Adolesc Psychiatry Ment Health.
  4. Becerra-Culqui, T. (2018). Mental health of transgender and gender nonconforming youth. Pediatrics.

Zie ook